© Dit artikel verscheen 20 juli 2019 in Het Financieele Dagblad. Het auteursrecht is voorbehouden aan Het Financieele Dagblad.

‘Ik zat te stuiteren bij het achtuurjournaal’

In De Vonk vertelt wekelijks iemand over een beslissend moment in zijn of haar loopbaan. Deze week: Annemarie Willems (52) van Prolira, producent van de Deltascan waarmee binnen enkele minuten een delirium bij ziekenhuispatiënten kan worden herkend.

Jarenlang adviseert ingenieur Industrieel Ontwerpen Annemarie Willems bedrijven die medische producten naar de markt willen brengen. Haar tijdelijke bemoeienis beperkt zich meestal tot de commerciële kant van het proces, maar liever zou ze een product helemaal van a tot z begeleiden.

‘Bij veel van mijn opdrachten merkte ik dat ik het minstens zo leuk, zo niet leuker vond om in de creatieve fase met een arts om de tafel te zitten, dan met producenten in zakelijke besprekingen over miljoenenbedragen te onderhandelen.’

Een van haar klanten is van Pontes Medical, een organisatie die innovatieve ideeën van zorgprofessionals in academische ziekenhuizen helpt realiseren door hen met de industrie te verbinden. Ze werkt aanvankelijk voor de Utrechtse vestiging en zet later de Amsterdamse tak van Pontes in het AMC op.

Rutger van Merkerk, een in innovatieve wetenschap gepromoveerde natuurkundige, is een Pontes-collega met wie ze het prima kan vinden. In een van hun gesprekken laat ze zich ontvallen dat ze ooit zelf een medische vinding zou willen produceren en verkopen, in plaats van steeds maar bij een onderdeel van het proces betrokken te zijn.

Hersengolven

En die opmerking blijft Van Merkerk bij. Als de twee allang niet meer met elkaar te maken hebben, raakt Van Merkerk betrokken bij een onderzoeksproject van Arjen Slooter in UMC Utrecht. De neuroloog-intensivist experimenteert met een elektronische methode om aan het bed binnen enkele minuten een delirium bij ziekenhuispatiënten vroeger en beter te kunnen vaststellen.

© Dit artikel verscheen 20 juli 2019 in Het Financieele Dagblad. Het auteursrecht is voorbehouden aan Het Financieele Dagblad.

‘Een delirium wil je echt niet meemaken’, legt Willems uit. ‘Mensen omschrijven soms vreselijke hallucinaties, waarbij ze bijvoorbeeld denken aangevallen te worden door hellehonden of muren om zich heen zien ineenstorten.’ Die plotseling optredende verwardheid heeft een lichamelijke oorzaak, die je zo snel mogelijk moet opsporen om er iets aan te kunnen doen.

Wereldwijd wordt een delirium nu nog steeds vastgesteld met een volledige EEG-scan of aan de hand van vragenlijsten, waarvan beoordeling van de antwoorden altijd subjectief is. De methode van Slooter is veel sneller, accurater en praktischer. Door een strip met slechts drie elektroden op het hoofd te plakken meet de monitor waarop ze worden aangesloten specifieke hersengolven die – geanalyseerd door een algoritme – erop duiden of, en in welke mate iemand delirant is.

Zorgkosten

In plaats van een partner in de industrie te zoeken, wil Van Merkerk de ontwikkeling en vermarkting van Slooters apparaat eigenlijk wel zelf verder brengen. Maar alleen als Willems de zakelijke kant op zich neemt. ‘Met zo’n schaalbaar product dat een hiaat in de mondiale gezondheidzorg opvult, hoefde ik daar niet lang over na te denken. Door snelle en goede detectie kan de ligduur dagen korter worden en is de kans op sterfte en intredende dementie kleiner. Dat is heel belangrijk voor de patiënten en zou enorm in de zorgkosten schelen.’

“Al hallucinerend denken patiënten soms dat ze worden aangevallen door hellehonden”

Als de onderhandeling met het UMC over het patent rond is en de eerste subsidie-aanvraag wordt gehonoreerd, richten Willems en Van Merkerk in januari 2015 Prolira op. Zodra in 2016 ook investeerders aan boord zijn, kunnen de oprichters zich fulltime met de bedrijfsvoering bezighouden. Willems gaat over het commerciële proces en de aanschaf van elektrodenstrips,  terwijl Van Merkerk zich in samenwerking met het UMC Utrecht, producenten en keuringsinstanties concentreert op de vervolmaking van de apparatuur, die de naam Deltascan krijgt.

Op een e-healthdag van het UMC waaraan Prolira meedoet, wijst Willems het hoofd communicatie op het baanbrekende werk dat Slooter voor het academische ziekenhuis doet. ‘Die man had geen idee, maar het kwartje viel kennelijk meteen. Hij stuurde kort erop over de Deltascan een persbericht uit, dat voor de NOS aanleiding was om er diezelfde week nog een radio- en tv-reportage van te maken. Met mijn gezin heb ik zitten stuiteren voor het achtuurjournaal.’